De overheid gaat handhaven op schijnzelfstandigen: wat betekent dit voor jou als zzp’er?
De rol van zelfstandige zonder personeel (zzp’er) is de afgelopen jaren steeds prominenter geworden in Nederland. Steeds meer mensen kiezen voor het ondernemerschap, aangetrokken door de vrijheid en flexibiliteit die deze vorm van werken biedt. Echter, niet alle zzp-constructies zijn zuiver. De overheid heeft aangekondigd strenger te gaan handhaven op schijnzelfstandigheid. Wat betekent dit voor jou als zzp’er en wat kun je doen om te bewijzen dat je echt ondernemer bent?
Wat is schijnzelfstandigheid?
Schijnzelfstandigheid ontstaat wanneer iemand als zzp’er wordt ingehuurd, terwijl er feitelijk sprake is van een dienstverband. Dit gebeurt bijvoorbeeld als een opdrachtgever de zelfstandige behandelt als een werknemer, met weinig tot geen ondernemersrisico’s of zelfstandigheid voor de zzp’er. Denk aan vaste werktijden, verplichte aanwezigheid of een relatie waarin de zzp’er uitsluitend werkt voor één opdrachtgever.
Het kabinet heeft schijnzelfstandigheid al langer op de radar, omdat het leidt tot ongelijke concurrentie, misbruik van sociale voorzieningen en gemiste belastinginkomsten. Daarom wordt handhaving vanaf 2025 strenger, met mogelijk boetes voor opdrachtgevers die schijnzelfstandigen inzetten.
Hoe kun je als zzp’er aantonen dat je echt zelfstandig bent?
Om niet als schijnzelfstandige te worden gezien, moet je voldoen aan bepaalde criteria. Hier zijn enkele belangrijke punten waaraan je kunt werken:
- Werk met meerdere opdrachtgevers
Één van de duidelijkste signalen van ondernemerschap is dat je niet afhankelijk bent van één opdrachtgever. Zorg ervoor dat je actief opdrachten werft bij meerdere klanten. - Sluit een duidelijke overeenkomst van opdracht
Een goede overeenkomst van opdracht maakt afspraken helder en toont aan dat er geen sprake is van een arbeidscontract. Benoem in het contract zaken als je tarief, de aard van de opdracht en je zelfstandige werkwijze. - Neem ondernemersrisico’s
Een ondernemer loopt risico’s, zoals het risico om geen inkomen te genereren bij ziekte of tegenvallende opdrachten. Zorg ervoor dat je dit kunt aantonen, bijvoorbeeld door investeringen in je bedrijf, het hebben van een bedrijfsverzekering of het gebruiken van eigen materialen. - Gebruik eigen middelen en werkwijzen
Als je zzp’er bent, bepaal jij hoe je het werk uitvoert en gebruik je je eigen middelen. Werk je bijvoorbeeld als grafisch ontwerper, zorg er dan voor dat je je eigen software en apparatuur gebruikt. - Zorg voor een zichtbare ondernemerschap
Een eigen website, inschrijving bij de Kamer van Koophandel, het betalen van btw en actief netwerken versterken je positie als zelfstandige. Laat je online zien als professional die actief opdrachten zoekt.
Heb je nog geen website of is je huidige website aan vernieuwing toe? RAKHAN helpt ZZP’ers en bedrijven hierbij.
Wat als je twijfelt over je status?
Ben je niet zeker of je voldoet aan de eisen? Dan kun je samen met je opdrachtgever gebruikmaken van de Webmodule Beoordeling Arbeidsrelatie (WBA) die de Belastingdienst aanbiedt. Dit hulpmiddel geeft een indicatie of je als zelfstandige kunt worden ingehuurd. Let wel: de uitkomst van de webmodule is niet bindend, maar kan wel inzicht bieden.
Wat doet de overheid precies?
De handhaving richt zich primair op opdrachtgevers die zzp’ers inzetten in situaties die op een dienstverband lijken. Dit betekent niet dat jij als zzp’er direct beboet wordt, maar het kan gevolgen hebben voor je samenwerking. Als een opdrachtgever twijfelt over jouw zelfstandigheid, kan deze ervoor kiezen je niet meer als zzp’er in te huren.
Daarnaast werkt de overheid aan nieuwe wetgeving om de regels rond zelfstandigheid te verduidelijken. Het is dus belangrijk om op de hoogte te blijven van ontwikkelingen.
Conclusie
De verscherpte handhaving op schijnzelfstandigheid vraagt van zzp’ers en opdrachtgevers om kritisch te kijken naar hun samenwerking. Zorg dat je aantoonbaar zelfstandig bent door actief te ondernemen, risico’s te dragen en te werken met meerdere opdrachtgevers.
Wil je meer weten of heb je hulp nodig bij het beoordelen van je zzp-status? Neem dan contact op met een juridisch adviseur of de Belastingdienst. Zo blijf je voorbereid op de veranderingen en kun je blijven genieten van het ondernemerschap.